Πέμπτη, 24 Δεκεμβρίου 2015

Ο κύριος Ρίχτερ, οι 19 ακαδημαϊκοί και η αναθεώρηση της ιστορίας

Ο κύριος Ρίχτερ, οι 19 ακαδημαϊκοί και η αναθεώρηση της ιστορίας 

Του ΧΡΗΣΤΟΥ ΤΣΑΝΤΗ*
[Πηγή: iskra, 23/12/2015]
Τον πίνακα του Πέτρου Βλαχάκη για τη Μάχη της Κρήτης επικαλείται ο κ. Ρίχτερ στο βιβλίο του για να υποστηρίξει τον ισχυρισμό περί «βρώμικης και κτηνώδους» αντίστασης από την πλευρά των Κρητι­κών. Η δίωξή του και η δίκη που διεξάγεται αυτή την περίοδο προ­φανώς και δεν απαντάει στην επιχείρηση αναθεώρησης της ιστορίας την οποία μεθοδικά προωθεί ένα τμήμα Γερμανών ιστορικών. Η αντι­παράθεση στο πεδίο της ιστορικής έρευνας γίνεται με επιχειρήματα και όχι με διώξεις. Αυτό όμως απέχει πολύ από το να επιβραβεύουμε τη διαστροφή της ιστορίας και να αποδίδουμε τιμές, σαν πολιτεία ή σαν πανεπιστημιακά ιδρύματα, σε πλαστογράφους της ιστορίας. Γύρω από αυτό το ζήτημα όμως προκύπτουν και κάποια ακόμα σοβαρά θέματα.  
Για να πάρουμε όμως τα πράγματα με τη σειρά. ΤΙ απεικονίζει ο συ­γκεκριμένος πίνακας του Πέτρου Βλαχάκη; Ο ζωγράφος κατέγραψε αυτό ακριβώς που είδαν τα μάτια του. Ο ναζί φαντάρος, μέλος της στρατιάς των εισβολέων, μόλις έχει σκοτώσει τον Μανώλη Θεοδω­ράκη. Ο άνδρας που σηκώνει την πέτρα, γείτονας του θύματος, θα έπρεπε κατά τον κύριο Ρίχτερ να πει στους εισβολείς: «Περάστε! Τι θα πάρετε;» Μόνο που οι ναζί δεν ήρθαν για… τουρισμό στην Κρήτη!  
19 ΤΑΚΤΙΚΑ ΜΕΛΗ ΤΗΣ ΑΚΑΔΗΜΙΑΣ ΑΘΗΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΘΕΣΗ ΡΙΧΤΕΡ  
Οι 19 ακαδημαϊκοί δημοσίευσαν κείμενο τους στην εφημερίδα «Κα­θημερινή» την Κυριακή 20/12/2015. Όμως δεν μένουν απλά στο θέμα της δίωξης του Ρίχτερ. Θα περίμενε κανείς ότι τα 19 τακτικά μέλη της Ακαδημίας Αθηνών θα γνώριζαν για την ιστορία του πίνακα του Βλαχάκη. Θα περίμενε κανείς να γνωρίζουν ότι στη Γερμανία επι­χειρείται, ειδικά μετά από την ενοποίησή της, μια έντονη προ­σπάθεια αναθεώρησης της ιστορίας.  
Γράφουν στο κείμενό τους ότι: «Ο Ρίχτερ, συγγραφέας του βιβλίου «Η Μάχη της Κρήτης», διαπιστώνει ως πόρισμα της ιστορικής του έρευνας τέλεση και από την πλευρά αντιστασιακών Κρητών (απρόσωπα) πράξεων που παραβιάζουν το δίκαιο του πολέμου, όπως θανάτωση συλλαμβανόμενων αιχμαλώτων, σφαγιασμό τραυ­ματιών, ατιμασμό νεκρών κλπ. Οι πράξεις αυτές αν τελέσθηκαν, πα­ραβιάζουν ασφαλώς διεθνείς συνθήκες που επιβάλλουν μεταχείριση των αιχμαλώτων (δηλαδή εξουδετερωμένων και άρα ακίνδυνων αντιπάλων) ως υποκείμενα ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Το πώς μετα­χειρίζεται τους αιχμαλώτους ο αντίπαλός τους είναι, άλλωστε, θέμα όχι μόνο του διεθνούς δικαίου αλλά και της ηθικής».  
Μόνο που στην Κρήτη δεν συγκρούστηκαν κάποιοι «αντίπαλοι» στρατοί. Από τη μια μεριά ήταν οι εμπειροπόλεμες στρατιές των ναζί και από την άλλη άμαχος πληθυσμός και λίγα στρατεύματα. Από τη μία πλευρά ο ουρανός γέμιζε με γερά εξοπλισμένους στρατιώτες, ενώ από την άλλη βρίσκονταν οι υπερασπιστές της γης τους, άντρες, γέροι, γυναίκες και παιδιά, με πέτρες και με τσουγκράνες ή στην κα­λύτερη περίπτωση με πεπαλαιωμένο εξοπλισμό.
Έχουν καταγραφεί δεκάδες περιστατικά όπου Κρητικοί περιέθαλψαν ναζί τραυματίες, σε αντίθεση με τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής που έσφαζαν γυναικόπαιδα, άρρωστους, ηλικιωμένους και αιχμα­λώτους. Εξολόθρευαν ολόκληρα χωριά παραβιάζοντας κάθε έννοια δικαίου, σκοτώνοντας τα ζωντανά και κλέβοντας τη σοδειά σαν κοι­νοί ληστές.  
Μα τα επιχειρήματα του Ρίχτερ δεν είναι καινούργια. Με τα ίδια ακριβώς λόγια «εγκαλούσαν» τους Κρητικούς οι συνεργάτες των ναζί, θορυβημένοι από την παλλαϊκή αντίσταση των κατοίκων του νησιού. Ο διορισμένος από τις κατοχικές αρχές πρωθυπουργός Γ. Τσολάκογλου έγραφε σε διάγγελμά του. «Πληροφορήθηκα», λέει ο συνεργάτης των ναζί στις 29 Μαΐου του 1941, «ότι η συμπεριφορά σας προς τους Γερμανούς αιχμαλώτους (!!) δεν είναι η αρμόζουσα προς τη διεθνή νομιμότητα και τον πολιτισμό μας (!!)… Επειδή δε εσείς έχετε ανεπτυγμένο το αίσθημα της φιλοξενίας (!!) πρέπει να το επιδείξετε εις τους ανδρείους αντιπάλους, με όλη σας την καρδιά. Συμπεριφερθείτε ευγενώς».  
ΣΥΜΨΗΦΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΣΧΕΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ  
Είναι γνωστό ότι στη Γερμανία υπάρχει διαμάχη για το σκοτεινό της παρελθόν. Η περίφημη αποναζιστικοποίηση δεν προχώρησε σε βάθος και με εξαίρεση τις κορυφές τις ναζιστικής ιεραρχίας, ο βασι­κός πυρήνας της ναζιστικής κρατικής μηχανής έμεινε άθικτος. Το 1986 ο Ερνστ Νόλτε δημοσίευσε ένα άρθρο στην εφημερίδα «Frankfurter Allgemeine Zeitung». Εκεί θα βρούμε τα σπέρματα της νέας ιστορικής οπτικής. Συμψηφισμός εγκλημάτων για να αντισταθ­μιστεί η ναζιστική φρίκη.  
Ο Νόλτε αθώωνε ουσιαστικά τους ναζί για τις γενοκτονίες και τα φρι­κιαστικά εγκλήματα, καθώς παρουσίαζε αυτές τις πρακτικές της Γερ­μανίας ως… άμυνα ενάντια στην ΕΣΣΔ, λες και δεν ήταν η ναζιστική Γερμανία με την επεκτατική της πολιτική που προκάλεσε τον Δεύτε­ρο Παγκόσμιο Πόλεμο.  
«Είναι καιρός να σταματήσουμε να επαναλαμβάνουμε τις συζητή­σεις περί ενοχής των Γερμανών, τουλάχιστον γιατί αυτό αποτελεί συ­νέχεια του τρόπου σκέψης των ναζί, που είχαν πείσει τον εαυτό τους για την ενοχή των Εβραίων», έγραφε σε ένα χαρακτηριστικό απόσπα­σμα.
Κάπως έτσι προέκυψαν οι συνδέσεις διαφόρων γενοκτονιών και η σχετικοποίησή τους, έτσι που να μειώνεται το ιστορικό φορτίο της καταστροφής που προξένησε το ναζιστικό καθεστώς της Γερμανίας. Μόνο που ο ναζισμός είναι το μόνο πολιτικό ρεύμα το οποίο έχει ως θέση αρχής την γενοκτονία και την εξολόθρευση των «φυλετικά κα­τώτερων λαών».  
«Αντί να αποκλείσουν το Τρίτο Ράιχ από το ιστορικό συνεχές, οι συ­ντηρητικοί εκπρόσωποι του επαγγέλματός μας τείνουν προς τον συμ­ψηφισμό και τη σχετικοποίηση», γράφει πολύ σωστά ο ιστορικός Χανς Μόμσεν.  
Σε αυτό το πλαίσιο λοιπόν έφτασαν να βάζουν στην ίδια μοίρα την άμυνα του Ρώσικου λαού ή την άμυνα του Ελληνικού λαού και της Κρήτης, για να αντισταθμίσουν τα ναζιστικά εγκλήματα.  
Φωτογραφίες ομαδικών εκτελέσεων βρέθηκαν μετά από το τέλος του πολέμου σε σπίτια των εκτελεστών. Οι Γερμανοί στρατιώτες και αξιωματικοί που εικονίζονται να πυροβολούν συνήθως πισώπλατα γυναίκες με παιδιά στην αγκαλιά ή πολίτες σε ομαδικούς τάφους, τις έστελναν σαν ενθύμιο στις οικογένειές τους, πίσω στη Γερμανία, προφανώς περήφανοι για τα… «κατορθώματά» τους.  
Οι εκτελέσεις και η γενοκτονία από τους ναζί δεν ήταν τυχαίο γεγο­νός αλλά η καθημερινότητα του πολέμου στα εδάφη που είχαν υπό τον έλεγχό τους. Αποτέλεσμα της θέσης αρχής που διατυπώνει η να­ζιστική ιδεολογία περί ανώτερων και κατώτερων φυλών.  
Η ΓΕΡΜΑΝΙΑ ΞΑΝΑΓΡΑΦΕΙ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ  
Πρόεδροι της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας σαν τον Βίλλυ Μπραντ γονάτιζαν μπροστά στο μνημείο του γκέτο της Βαρσο­βίας. Το Άουσβιτς και τα στρατόπεδα συγκέντρωσης μετατρέπονταν σε μουσεία της μνήμης. Αργότερα όμως τα πράγματα άλλαξαν. Το συντηρητικό ρεύμα που πέρασε από την οικονομία και την πολιτική, έπληξε και την ιστορική έρευνα. Η αναθεώρηση της ιστορίας ακο­λούθησε τις αλλαγές στο επίσημο δόγμα της Γερμανικής εξωτερικής πολιτικής ως συνέπεια της ενίσχυσης της θέσης της στο διεθνές περι­βάλλον μετά και από την ενσωμάτωση της Λαϊκής Δημοκρατίας της Γερμανίας.  
Παρόλα αυτά αναπτύχθηκαν ισχυρές αντιστάσεις στη γερμανική επι­στημονική κοινότητα, όπως του ιστορικού Ντάνιελ Γκόλντχαγκεν, που υπενθυμίζει στους Γερμανούς ότι οι σφαγές στο Ανατολικό Μέτωπο, οι σφαγές στην Ελλάδα, στην Πολωνία και αλλού, η προετοιμασία και η εκτέλεση του Ολοκαυτώματος, η λειτουργία των στρατοπέδων συγκέντρωσης κοντά σε κατοικημένους τόπους όπου μπορούσε κα­νείς να μυρίσει τις ανθρώπινες σάρκες που καίγονταν στα κρεμα­τόρια, δεν ήταν έργο μεμονωμένων φονιάδων ή κάποιων διεστραμ­μένων αξιωματικών των ες-ες αλλά προϋπέθεταν τη συνεργασία με­γάλων τμημάτων του στρατού, της Βέρμαχτ, αλλά και τμημάτων του πληθυσμού. Αλλά όλα αυτά αποτελούν την αρχή ενός καινούργιου άρθρου. Μέχρι τότε θα είχε ενδιαφέρον το άνοιγμα της συζήτησης για την λήθη της ιστορίας και στην Ελλάδα, για την ενίσχυση της ιστορικής μνήμης με σκοπό την αποδυνάμωση της φασιστικής ιδεο­λογίας που ενισχύεται και που κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις θα μπορούσε να κυλίσει τον τροχό της ιστορίας και πάλι προς τη βαρβαρότητα και το σκοταδισμό.  

*Ο Χρήστος Τσαντής είναι συγγραφέας  

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου